Anne-babalara uyarı: Çocuklarda ani davranış değişikliklerini göz ardı etmeyin
Son yıllarda çocuklar ve ergenler arasında öfke patlamaları, akran zorbalığı, içe kapanma ve riskli davranışların arttığına dikkat çekiliyor. Uzmanlar, bu değişimlerin çoğu zaman “ergenlik süreci” olarak değerlendirilip ihmal edildiğini, ancak bazı durumlarda daha ciddi sorunların habercisi olabileceğini belirtiyor.
Mavi Radyo Gazetesi için derlenen habere göre, Acıbadem Fulya Hastanesi’nden Uzman Psikolog Sena Sivri, çocuk ve ergenlerdeki davranış değişimlerinin arkasında birden fazla etken bulunduğunu söylüyor. Sivri, dijital dünyanın kontrolsüz etkisi, sosyal medyada şiddetin normalleşmesi, aile içi iletişimin zayıflaması, akademik baskı ve yalnızlık hissinin bu tabloyu beslediğini ifade ediyor.
Birçok ebeveynin “çocuğumu dışarı yalnız göndermeye korkuyorum” ya da “internette kimlerle konuştuğunu bilmiyorum” gibi kaygılar taşıdığını belirten Sivri, bazı ailelerin aşırı kontrolcü davrandığını, bazılarının ise nasıl yaklaşacağını bilemediği için çaresizlik hissettiğini dile getiriyor.
Uzmanlara göre çocuklar yaşadıkları sıkıntıları çoğu zaman sözle değil, davranışlarıyla ifade ediyor. Bu nedenle ani değişimlerin “dikkat çekme” ya da “geçici bir dönem” olarak görülmemesi gerektiği vurgulanıyor.
Çocuklarda dikkat edilmesi gereken 6 belirti
Ani öfke ve saldırganlık
Daha önce görülmeyen öfke patlamaları, bağırma ya da çevreye zarar verme davranışları stres veya zorbalık gibi sorunlara işaret edebilir.
İçe kapanma ve yalnızlaşma
Sosyal bir çocuğun giderek içine kapanması, mutsuzluk, özgüven kaybı veya okul kaynaklı sorunlarla ilişkili olabilir.
Uyku ve iştah değişiklikleri
Kabuslar, sık uyanma, iştahsızlık ya da aşırı yeme gibi durumlar psikolojik zorlanmanın göstergesi olabilir.
Akademik başarıda düşüş
Derslere ilgide azalma, dikkat dağınıklığı ve okula gitmek istememe, kaygı ve duygusal stresle bağlantılı olabilir.
Gizlilik ve riskli dijital davranışlar
Telefonu saklama, kimlerle iletişim kurduğunu gizleme ya da uzun süre çevrim içi kalma gibi davranışlar dikkatle izlenmeli.
Umutsuzluk ifadeleri
“Kimse beni anlamıyor” veya “yaşamak istemiyorum” gibi sözler ciddiye alınmalı ve gecikmeden uzman desteği aranmalı.
Sağlıklı iletişim için öneriler
Uzman Psikolog Sivri, çocuklarla sağlıklı iletişimin temelinde onların “anlaşıldığını hissetmesi” olduğunu vurguluyor. Buna göre ebeveynlere şu önerilerde bulunuluyor:
Her gün kısa da olsa kaliteli zaman geçirmek
Yargılamadan dinlemek
Duygularını ifade etmesine yardımcı olmak
Kuralları sevgi diliyle anlatmak
Gerekirse profesyonel destek almak
Uzmanlar, erken fark edilen sorunların doğru yaklaşımla büyümeden çözülebileceğini belirterek, ebeveynlerin çocuklarındaki davranış değişikliklerine karşı dikkatli olmaları gerektiğini hatırlatıyor.
